Karpaty Łączą – ochrona Torfowisk Orawsko-Nowotarskich

Wierzymy w siłę naszej wspólnej odpowiedzialności wobec natury. Właśnie dlatego wspieramy projekt „Karpaty Łączą – ochrona Torfowisk Orawsko-Nowotarskich”, którego zasadniczym celem jest zapewnienie przyszłości wyjątkowym ekosystemom, które stanowią kluczowe miejsca dla zachowania bioróżnorodności i równowagi ekologicznej. Inicjatywa realizowana jest przez UNEP/GRID-Warszawa w partnerstwie z Fundacją Przyroda i Człowiek oraz firmą Asplan Viak z Norwegii.

Kto nas wspiera?

Projekt korzysta z dofinansowania otrzymanego od Islandii, Liechtensteinu i Norwegii w ramach funduszy EOG oraz ze środków Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Krakowie.

W poszukiwaniu wiedzy

Ta misja zyskuje na wartości dzięki zaangażowaniu i entuzjazmowi jej członków. Dlatego bardzo cieszymy się, że w ostatnich dniach sierpnia mogliśmy uczestniczyć w wyjeździe studyjnym, podczas którego członkini Fundacji Karolina Foltyn mogła bliżej poznać torfowiska, wzbogacając swoją – i nie tylko – wiedzę i determinację do ich ochrony.

Torfowiska — ekosystemy warte odkrycia

Czym tak właściwie są torfowiska?

To ekosystemy mokradłowe budowane w głównej mierze przez mchy torfowce i miejsca, gdzie odkłada się torf, czyli utwór organiczny powstający niemal wyłącznie ze szczątków roślin w środowisku wysyconym wodą i w warunkach beztlenowych. Choć zajmują ok. 3,3% powierzchni kontynentów, zmagazynowane jest w nich dwa razy więcej węgla niż sumarycznie we wszystkich lasach na Ziemi; magazynują w sobie podobną ilość do światowych rezerw paliw kopalnych.

Pełnią także inną ogromnie ważną rolę w obiegu wody: są naturalnymi zbiornikami retencyjnymi regulującymi gromadzenie (w okresach intensywnych opadów) i stopniowy odpływ wód. Działają jak wielkie „gąbki”, potrafiące zatrzymać wielkie ilości wody w okresie intensywnych opadów – znacząco zmniejszając ryzyko powodzi. Z drugiej strony, w okresach niedostatku opadów stopniowo uwalniają zgromadzoną wodę, zapobiegając suszy lub przynajmniej znacząco zmniejszając jej dotkliwość.

Torfowiska to nie tylko magazyny węgla, złoża torfu czy zbiorniki retencyjne. To również fascynujące ekosystemy z niezwykłym światem roślin i zwierząt.

Skarby natury w zagrożeniu

Niestety, torfowiska to jedne z najszybciej zanikających ekosystemów naszej strefy klimatycznej. Wysycone wodą i porośnięte mchami, nie mogą być wykorzystane jako tereny uprawne lub pastwiska, nie rosną tu okazałe drzewa, podmokły teren utrudnia opłacalną gospodarkę leśną. Dlatego też wiele z nich było lub wciąż jest regularnie odwadnianych. A odwadnianie torfowisk oznacza ich degradację – w warunkach tlenowych następuje ich szybkie zamieranie i rozkład zgromadzonej materii organicznej, co oczywiście powoduje zwiększone emisje dwutlenku węgla do atmosfery.

Zniszczenie istniejących torfowisk dałoby ten sam efekt, co kolejne 100 lat spalania węgla w takim tempie jak obecnie.

Ochrona, nasza odpowiedzialność ekologiczna

W ramach projektu nasi gospodarze z UNEP/GRID-Warszawa wraz z partnerami skupiają się m.in. na poprawie stanu przyrodniczego torfowiska wysokiego położonego w rezerwacie „Bór na Czerwonem” (jeden z niewielu polskich obszarów mokradłowych objętych Konwencją Ramsar), wsparciu zrównoważonego zarządzania przestrzenią w celu ochrony różnorodności biologicznej Torfowisk Orawsko-Nowotarskich oraz zwiększeniu świadomości społecznej dotyczącej roli i znaczenia mokradeł.

Dołącz do nas w walce o ochronę torfowisk! Śledź nasze działania na Facebooku, Instagramie i LinkedInie UNEP/GRID-Warszawa oraz na Facebooku i Instagramie Karpaty Łączą.

Europejskie Forum Rolnicze 2026

Przed nami VIII edycja Europejskiego Forum Rolniczego w Jasionce 🌱 To jedno z najważniejszych wydarzeń w branży rolniczej. Zgromadzi kluczowych przedstawicieli sektora rolniczego z całej Europy, by wspólnie dyskutować o przyszłości rolnictwa. To także przypomnienie, jak w dobie dzisiejszych zmian ważny jest dialog pomiędzy rolnikami, ekspertami i politykami.

Miejska wyspa zieleni na osiedlu Piaski – podsumowanie projektu 🌳

Zakończyliśmy realizację lasu kieszonkowego na warszawskim osiedlu Piaski. Przestrzeń, która do tej pory była zdominowana przez beton, ma teraz szansę stać się zieloną oazą pełną życia. 🌱

Miejska wyspa zieleni – projekt w trakcie realizacji!

Przypominamy, że w miejscu, które do tej pory było głównie betonową przestrzenią, rośnie teraz prawdziwa zielona wyspa. Las kieszonkowy, który tworzymy, to wyjątkowy projekt, który nie tylko upiększy okolicę, ale może też wprowadzić sporo korzyści dla mieszkańców i środowiska. Tworzymy miejsce, z którego mieszkańcy będą mogli w pełni wykorzystać na co dzień. To przestrzeń ogólnodostępna i autonomiczna, a jej utrzymanie będzie wymagało minimalnych kosztów.